5 inzichten over AI in bibliotheken

1. Bibliotheekmedewerkers gebruiken AI nauwelijks, maar het is wel in opkomst

Slechts 12% van de respondenten gebruikt AI-toepassingen dagelijks. De meeste respondenten geven aan AI zelden (27%) of nooit (20%) te gebruiken. Ongeveer 23% gebruikt AI één tot twee keer per week, en 17% één tot twee keer per maand. Dit laat zien dat AI bij bibliotheekmedewerkers nog niet breed is ingeburgerd, maar wel steeds vaker wordt toegepast.

2. Bibliotheekmedewerkers zijn nieuwsgierig naar AI-tools

Meer dan de helft (52%) van de respondenten geeft aan vooral interesse te hebben in AI-tools en hoe ze deze kunnen toepassen in hun werk. 47% is nieuwsgierig naar de voordelen, risico’s en ethische overwegingen van AI. Daarnaast geeft 42% aan interesse te hebben in de kennis die nodig is om gebruikers goed van dienst te kunnen zijn.

3. Uitleggen hoe AI werkt, is soms lastig

We vroegen respondenten hoe comfortabel ze zich voelden bij het uitleggen van AI-concepten. 39% van de respondenten gaf aan "neutraal" te zijn, terwijl 6% zich "heel comfortabel" en 11% zich "heel oncomfortabel" voelde bij het uitleggen van deze concepten.

4. Ethische vragen en zorgen over werkgelegenheid spelen een grote rol

Respondenten mochten ook zelf aangeven wat voor vragen ze hadden over AI. De meeste vragen van respondenten gingen over ethische zorgen, zoals "Hoe rechtvaardig je het gebruik van AI als het het werk van echte mensen steelt?" en "Zal AI mijn baan in de toekomst overnemen?" Ook de milieueffecten van AI kwamen vaak aan bod. Ongeveer 25% van de vragen ging over de praktische toepassing van AI in bibliotheken, zoals specifieke use cases en tools. Veel respondenten vroegen bijvoorbeeld "Hoe gebruiken andere bibliotheken AI en wat levert het op?" en "Hoe kan AI bibliotheekdiensten innovatiever maken?"

5. De educatieve rol van bibliotheken in AI wordt steeds belangrijker

Bibliotheken spelen een belangrijke rol in het informeren van gebruikers over de mogelijkheden en beperkingen van AI. Respondenten gaven aan ondersteuning nodig te hebben bij het uitleggen van AI-concepten, het herkennen van AI-gegenereerde content en het bevorderen van ethisch AI-gebruik. Ongeveer 20% van de ingediende vragen ging over de educatieve rol van bibliotheken in AI. Zo’n 15% was juist kritisch of zelfs tegen het gebruik van AI en vroeg zich af waarom bibliotheken daar überhaupt iets mee zouden moeten doen.